Ջերմություն երեխայի մոտ․ երբ և ինչով իջեցնել՝ դեղաչափ ըստ քաշի
Երբ է պետք իջեցնել երեխայի ջերմությունը, պարացետամոլի և իբուպրոֆենի դեղաչափն ըստ քաշի՝ մգ և մլ, ինչ չի կարելի անել և երբ զանգել 103։
- Դեղորայք
- Առաջին Օգնություն
- Մանկական խնամք
- Մրսածություն և գրիպ

Այս էջում
Կարճ պատասխան․ երեխային ջերմիջեցնող տալիս են, երբ նա իրեն վատ է զգում, ոչ թե պարզապես ջերմաչափի թվի համար։ Երեխաների համար հիմնական երկու դեղերն են պարացետամոլը (3 ամսականից՝ 10–15 մգ/կգ, 4–6 ժամը մեկ, օրական ոչ ավելի, քան 4 անգամ և 60 մգ/կգ) և իբուպրոֆենը (3 ամսականից և 5 կգ-ից՝ 5–10 մգ/կգ, 6–8 ժամը մեկ, օրական առավելագույնը 30 մգ/կգ)։ Մինչև 3 ամսական երեխայի 38 °C և ավելի ջերմության դեպքում անմիջապես դիմեք բժշկի։
Ե՞րբ է պետք իջեցնել ջերմությունը
Ջերմություն է համարվում 38 °C-ը և ավելին։ Դա օրգանիզմի պայքարն է վարակի դեմ, և երեխաների մոտ այն սովորաբար անցնում է 1–4 օրում։ Ջերմիջեցնողը չի բուժում վարակը․ այն թեթևացնում է վիճակը, որպեսզի երեխան խմի, քնի և հանգստանա։
- Եթե ջերմության ժամանակ երեխան խաղում է, խմում և լավ է զգում, դեղը պարտադիր չէ։
- Եթե նա թուլացած է, լացկան, չի խմում կամ չի կարողանում քնել, տվեք ջերմիջեցնող․ կարևորը երեխայի վիճակն է, ոչ թե ջերմաչափի որոշակի թիվը։
- Եթե բժիշկը ձեր երեխայի համար առանձին ցուցումներ է տվել (օրինակ՝ քրոնիկ հիվանդության դեպքում), հետևեք դրանց։
- Ջերմիջեցնողները չեն կանխում ջերմային ցնցումները, ուստի դրանք «կանխարգելման համար» տալ պետք չէ։
Ինչպես ճիշտ չափել ջերմությունը
- Օգտագործեք թվային ջերմաչափ թևատակում։ Այն հարմար է ցանկացած տարիքում, իսկ մինչև 1 ամսական նորածնի համար դա խորհուրդ տրվող միակ եղանակն է։
- Թևատակը պետք է չոր լինի։ Ջերմաչափի ծայրը դրեք թևատակի խորքում, ձեռքը սեղմեք մարմնին և պահեք մինչև ազդանշանը։
- 1 ամսականից բարձր երեխաների համար հարմար է նաև ինֆրակարմիր ականջի ջերմաչափը։ Ճակատի ժապավենները և ձեռքով շոշափելը ճշգրիտ չեն։
- Մի չափեք լոգանքից, սնվելուց կամ ակտիվ խաղից անմիջապես հետո, սպասեք 20–30 րոպե։
- Փոքր երեխաների մոտ բերանում և ուղիղ աղիքում ջերմությունը սովորաբար չեն չափում։
- Սնդիկային ջերմաչափը կոտրվելու դեպքում վտանգավոր է, ավելի լավ է այն փոխարինել թվայինով։
Ինչպես ընտրել ջերմաչափ՝ կարդացեք «Ինչպես ընտրել ջերմաչափ» հոդվածում։
Պարացետամոլ, թե իբուպրոֆեն
Երկուսն էլ լավ իջեցնում են ջերմությունը և թեթևացնում ցավը։ Ընտրեք մեկը։ Եթե այն չի օգնել, հաջորդ անգամ կարող եք անցնել մյուսին։
| Պարացետամոլ | Իբուպրոֆեն | |
|---|---|---|
| Ում կարելի է | 3 ամսականից (2–3 ամսականում՝ միայն բժշկի ցուցումով) | 3 ամսականից և 5 կգ-ից |
| Մեկանգամյա դեղաչափ | 10–15 մգ/կգ | 5–10 մգ/կգ |
| Որքան հաճախ | 4–6 ժամը մեկ, օրական ոչ ավելի, քան 4 անգամ | 6–8 ժամը մեկ, սովորաբար օրական 3 անգամ |
| Օրական առավելագույնը | 60 մգ/կգ | 30 մգ/կգ |
| Առանց բժշկի՝ ոչ ավելի, քան | 3 օր | 3 օր (3–6 ամսականում՝ 24 ժամ) |
| Զգուշություն | լյարդի կամ երիկամի հիվանդություն, այլ պարացետամոլ պարունակող դեղերի հետ միասին չի կարելի | ջրծաղիկի և ջրազրկման (փսխում, լուծ, չի խմում) դեպքում չի կարելի․ ասթմայի, երիկամի հիվանդության, ստամոքսի խոցի դեպքում նախ հարցրեք բժշկին |
Պարացետամոլ երեխաներին․ ինչի համար է, որ ձևն ընտրել և որքան տալ
Պարացետամոլն իջեցնում է ջերմությունը և թեթևացնում ցավը (օրինակ՝ կոկորդի կամ ականջի ցավը, ատամներ հանելիս), բայց չի բուժում պատճառը՝ վարակը։ Դեղաչափը միշտ հաշվում են ըստ երեխայի քաշի՝ մեկ ընդունմանը 10–15 մգ/կգ, 4–6 ժամը մեկ, օրական ոչ ավելի, քան 4 անգամ և 60 մգ/կգ։
- Օշարակ կամ կախույթ 120 մգ/5 մլ՝ 3 ամսականից (2–3 ամսականում՝ միայն բժշկի ցուցումով)։ Չափեք ներարկիչ-չափիչով․ քանի մլ տալ՝ նայեք ստորև աղյուսակում։
- Մոմիկներ՝ երբ երեխան փսխում է, հրաժարվում է օշարակից կամ քնած է։ Ուժգնությունն ընտրում են ըստ տուփի վրա նշված քաշի (մանրամասն՝ ստորև «Մոմիկներ» բաժնում)։ Լուծի դեպքում մոմիկներ չեն օգտագործում։
- Դեղահաբեր՝ ավելի մեծ երեխաների համար, ովքեր վստահ կուլ են տալիս հաբը․ տարիքն ու քաշը նայեք հրահանգում, դեղաչափը հաշվեք ըստ քաշի։ 500 մգ դեղահաբը նախատեսված է մեծահասակների և 40 կգ-ից ավելի քաշ ունեցող դեռահասների համար, փոքր երեխաներին այն չեն տալիս։
Օշարակը և մոմիկը նույն պարացետամոլն են, և դրանց դեղաչափերը գումարվում են։ Առանց բժշկի այն տվեք ոչ ավելի, քան 3 օր։ Գերդոզավորման կասկածի դեպքում անմիջապես զանգեք 103, նույնիսկ եթե երեխան լավ տեսք ունի։
Պարացետամոլի դեղաչափն ըստ քաշի (օշարակ 120 մգ/5 մլ)
Մեր դեղատներում վաճառվող մանկական պարացետամոլի օշարակներն ունեն 120 մգ/5 մլ խտություն, այսինքն՝ 1 մլ-ում կա 24 մգ։ Տարիքը մոտավոր է, դեղաչափը հաշվեք ըստ քաշի։
| Քաշ | Մոտավոր տարիք | Մեկանգամյա դեղաչափ | Օշարակ 120 մգ/5 մլ | Օրական առավելագույնը |
|---|---|---|---|---|
| 5 կգ | 3–4 ամս․ | 50–75 մգ | 2,5–3 մլ | 300 մգ (12,5 մլ) |
| 8 կգ | 6–9 ամս․ | 80–120 մգ | 3,5–5 մլ | 480 մգ (20 մլ) |
| 10 կգ | 1 տարեկան | 100–150 մգ | 4,5–6 մլ | 600 մգ (25 մլ) |
| 12 կգ | 1,5–2 տարեկան | 120–180 մգ | 5–7,5 մլ | 720 մգ (30 մլ) |
| 15 կգ | 3 տարեկան | 150–225 մգ | 6,5–9 մլ | 900 մգ (37,5 մլ) |
| 20 կգ | 5–6 տարեկան | 200–300 մգ | 8,5–12,5 մլ | 1200 մգ (50 մլ) |
| 25 կգ | 7–8 տարեկան | 250–375 մգ | 10,5–15,5 մլ | 1500 մգ (62,5 մլ) |
| 30 կգ | 9–10 տարեկան | 300–450 մգ | 12,5–18,5 մլ | 1800 մգ (75 մլ) |
Դեղաչափերի միջև ընդմիջումը՝ առնվազն 4 ժամ, 24 ժամում՝ ոչ ավելի, քան 4 դեղաչափ։ Չափեք տուփի մեջ դրված ներարկիչ-չափիչով, ոչ թե թեյի գդալով։ Եթե օշարակը 250 մգ/5 մլ է, մլ-ը հաշվեք այսպես՝ մգ ÷ 50։
Իբուպրոֆենի դեղաչափն ըստ քաշի (կախույթ 100 մգ/5 մլ)
Մանկական իբուպրոֆենի կախույթի 1 մլ-ում կա 20 մգ։ Աղյուսակը համապատասխանում է մանկական Նուրոֆենի հրահանգին։ Իբուֆենն ու Իբուպրոֆեն Ակտիվն ունեն նույն խտությունը, բայց միշտ ստուգեք ձեր դեղի հրահանգի աղյուսակը։
| Քաշ | Տարիք | Մեկանգամյա դեղաչափ | Կախույթ 100 մգ/5 մլ | Օրական քանի անգամ | Օրական առավելագույնը |
|---|---|---|---|---|---|
| 5–7,6 կգ | 3–6 ամս․ | 50 մգ | 2,5 մլ | մինչև 3 | 150 մգ (7,5 մլ) |
| 7,7–9 կգ | 6–12 ամս․ | 50 մգ | 2,5 մլ | 3–4 | 200 մգ (10 մլ) |
| 10–16 կգ | 1–3 տարեկան | 100 մգ | 5 մլ | 3 | 300 մգ (15 մլ) |
| 17–20 կգ | 4–6 տարեկան | 150 մգ | 7,5 մլ | 3 | 450 մգ (22,5 մլ) |
| 21–30 կգ | 7–9 տարեկան | 200 մգ | 10 մլ | 3 | 600 մգ (30 մլ) |
| 31–40 կգ | 10–12 տարեկան | 300 մգ | 15 մլ | 3 | 900 մգ (45 մլ) |
Դեղաչափերի միջև ընդմիջումը՝ 6–8 ժամ։ Զգայուն ստամոքսի դեպքում տվեք ուտելու ժամանակ։ Եթե կախույթը «ֆորտե» է (200 մգ/5 մլ), մլ-ը երկու անգամ քիչ է, իսկ տարիքային սահմանը նայեք հրահանգում։
- Նուրոֆեն կախույթ 100 մգ/5 մլ ելակի համով 100 մլ
- Իբուֆեն կախույթ 100 մգ/5 մլ 100 մլ
- Իբուպրոֆեն Ակտիվ կախույթ 100 մգ/5 մլ 100 մլ
Մոմիկներ․ երբ են հարմար
Պարացետամոլով մոմիկներն օգնում են, երբ երեխան փսխում է, հրաժարվում է օշարակից կամ քնած է։ Ուժգնությունն ընտրեք ըստ քաշի տուփի վրա․ օրինակ՝ Ցեֆեկոն-Դ 100 մգ՝ 7–10 կգ, 250 մգ՝ 17–30 կգ։ Լուծի դեպքում մոմիկներ մի օգտագործեք։ Մոմիկը և օշարակը նույն պարացետամոլն են, ուստի դրանց միջև նույնպես պահեք 4 ժամ ընդմիջում և հաշվեք օրական ընդհանուր քանակը։
Ինչ չի կարելի անել
- 16 տարեկանից փոքր երեխաներին ասպիրին (ացետիլսալիցիլաթթու) չի կարելի տալ․ այն կարող է առաջացնել Ռեյի համախտանիշ՝ լյարդի և ուղեղի ծանր վնասում։ Ստուգեք նաև փոշիների և մրսածության դեղերի կազմը։
- Պարացետամոլն ու իբուպրոֆենը միաժամանակ մի տվեք, և առանց բժշկի խորհրդի մի հերթափոխեք դրանք․ այդպես հեշտ է սխալվել դեղաչափում։
- Մի տվեք պարացետամոլ պարունակող երկու դեղ միասին (օրինակ՝ օշարակ և մոմիկ նույն ժամին կամ օշարակ և մրսածության փոշի)։
- Երեխային մի շփեք սպիրտով, օղիով կամ քացախով։ Սպիրտը ներծծվում է մաշկով և կարող է թունավորել երեխային, իսկ քացախը գրգռում է մաշկը։ Սառը թրջոցներ, սառույց և սառը լոգանք նույնպես պետք չեն․ դողն ավելի է բարձրացնում ջերմությունը։
- Մի փաթաթեք երեխային և մի հագցրեք տաք, բայց նաև ամբողջովին մի մերկացրեք․ թեթև հագուստ և բարակ ծածկոց։
- Դեղը մի տվեք նախատեսվածից շուտ և մի գերազանցեք օրական առավելագույնը, նույնիսկ եթե ջերմությունը դանդաղ է իջնում։
- Անալգին (մետամիզոլ) և այլ դեղեր երեխային տվեք միայն բժշկի նշանակմամբ։
Ինչ օգնում է առանց դեղերի
- Հաճախ առաջարկեք խմել փոքր չափաբաժիններով՝ ջուր, իսկ կրծքով սնվող երեխային՝ կրծքի կաթ։
- Կերակրեք, եթե երեխան ուզում է ուտել։ Ստիպել պետք չէ։
- Սենյակը օդափոխեք, թող երեխան հանգստանա։
- Գիշերը նույնպես ստուգեք նրա վիճակը։
- Քանի դեռ ջերմություն կա, երեխային պահեք տանը, մանկապարտեզ կամ դպրոց մի ուղարկեք։
Ջերմային ցնցումներ
6 ամսականից մինչև 5 տարեկան որոշ երեխաների մոտ ջերմության ժամանակ կարող են լինել ցնցումներ։ Դրանք վախեցնող են, բայց սովորաբար տևում են մի քանի րոպեից պակաս։ Երեխային պառկեցրեք կողքի վրա հարթ տեղում, բերանը ոչինչ մի դրեք, մի զսպեք շարժումները և նշեք ժամը։ Առաջին ցնցումների դեպքում, ինչպես նաև եթե դրանք տևում են 5 րոպեից ավելի կամ երեխան դժվարությամբ է շնչում, անմիջապես զանգեք 103։
Երբ դիմել բժշկի կամ զանգել 103
Անմիջապես զանգեք 103, եթե երեխան ունի՝
- ցնցումներ,
- ցան, որը չի գունատվում, երբ վրան սեղմում եք թափանցիկ բաժակով,
- պարանոցի կարկամություն, լույսից անհանգստություն, ուռած գաղտուն,
- ուժեղ քնկոտություն, դժվար է արթնանում, շփոթված է կամ անդադար, անսովոր լաց է լինում,
- դժվար, շատ արագ կամ տնքոցով շնչառություն,
- գունատ, կապտավուն կամ խայտաբղետ մաշկ կամ շուրթեր, սառը ձեռքեր և ոտքեր,
- դեղի գերդոզավորման կասկած, նույնիսկ եթե երեխան լավ տեսք ունի։
Նույն օրը դիմեք բժշկի, եթե՝
- երեխան մինչև 3 ամսական է, և ջերմությունը 38 °C կամ ավելի է,
- երեխան 3–6 ամսական է, և ջերմությունը 39 °C կամ ավելի է,
- կան ջրազրկման նշաններ՝ չոր բերան, առանց արցունքի լաց, ներընկած աչքեր, շատ քիչ թաց տակդիրներ, ներընկած գաղտուն,
- երեխան չի խմում կամ կրկնվող փսխում ունի,
- ջերմությունը տևում է 3 օրից ավելի դեղերով կամ 5 օր և ավելի ընդհանրապես,
- երեխան վատանում է, կամ դուք անհանգստացած եք։
Հաճախ տրվող հարցեր
Քանի՞ աստիճանից է պետք իջեցնել երեխայի ջերմությունը։
Մեկ ընդհանուր թիվ չկա։ NHS-ի և NICE-ի ուղեցույցների համաձայն՝ ջերմիջեցնող տալիս են, երբ երեխան իրեն վատ է զգում, և ոչ միայն ջերմությունն իջեցնելու համար։ Եթե նա թուլացած է, լացկան է, չի խմում կամ չի կարողանում քնել, տվեք պարացետամոլ կամ իբուպրոֆեն։ Եթե ջերմության ժամանակ երեխան խաղում և խմում է, դեղը պարտադիր չէ։ Եթե բժիշկը ձեր երեխայի համար առանձին ցուցումներ է տվել, հետևեք դրանց։
Կարելի՞ է պարացետամոլն ու իբուպրոֆենը տալ միասին կամ հերթով։
Միաժամանակ՝ ոչ։ Հերթափոխել կարելի է միայն բժշկի խորհրդով։ Սկսեք մեկ դեղից։ Եթե այն չի օգնել, հաջորդ անգամ կարող եք անցնել մյուսին՝ պահպանելով յուրաքանչյուր դեղի ընդմիջումը և օրական առավելագույնը։
Ի՞նչ անել, եթե դեղից հետո ջերմությունը չի իջնում։
Դեղը սկսում է ազդել 30–60 րոպեում, և ջերմությունը հաճախ չի իջնում մինչև նորմա։ Դա նորմալ է։ Կրկնակի դեղաչափ կամ նախատեսվածից շուտ դեղ մի տվեք։ Եթե երեխան իրեն ավելի վատ է զգում կամ ունի ստորև նշված վտանգավոր նշաններից որևէ մեկը, դիմեք բժշկի կամ զանգեք 103։
Ո՞րն է ավելի լավ՝ օշարակը, թե մոմիկը։
Օշարակի դեղաչափն ավելի ճշգրիտ է, և այն սովորաբար ավելի արագ է ազդում։ Մոմիկները հարմար են, երբ երեխան փսխում է, հրաժարվում է օշարակից կամ քնած է։ Լուծի դեպքում մոմիկներ մի օգտագործեք։ Հիշեք․ պարացետամոլով օշարակն ու մոմիկը նույն դեղն են, դրանց դեղաչափերը գումարվում են։
Ինչո՞ւ է դեղաչափն ըստ քաշի, ոչ թե ըստ տարիքի։
Նույն տարիքի երեխաները կարող են տարբեր քաշ ունենալ, իսկ դեղի անվտանգ քանակը կախված է հենց քաշից։ Եթե քաշը չգիտեք, օգտագործեք տուփի աղյուսակը ըստ տարիքի։ Ամեն դեպքում մի գերազանցեք հրահանգում նշված առավելագույնը։
Աղբյուրներ
- NHS: High temperature (fever) in children
- NHS: Paracetamol for children
- NHS: Ibuprofen for children
- NICE NG143: Fever in under 5s: assessment and initial management
Մրսածության այլ միջոցների մասին՝ «Մրսածություն և գրիպ․ ինչ պահել տնային դեղատուփում» հոդվածում։
Այս հոդվածը չի փոխարինում բժշկի խորհրդատվությանը։ Հարցեր ունե՞ք․ հարցրեք ԱԲԱ ֆարմի ցանկացած դեղատան դեղագործին կամ գրեք մեզ կայքի չատում։
Այլ հոդվածներ

Առողջություն և բարեկեցություն
Պրոբիոտիկ հակաբիոտիկի հետ․ երբ է պետք և ինչպես ընդունել
Երբ են հակաբիոտիկներն իսկապես պետք, ինչու են դրանք լուծ առաջացնում, որ պրոբիոտիկներն ունեն լավագույն ապացույցները (S. boulardii, L. rhamnosus GG) և հակաբիոտիկից քանի ժամ հետո ընդունել Լինեքսը, Էնտերոլը կամ Էնտերոժերմինան։

Մանկական Խնամք
Երեխայի ականջի ցավ․ ինչ անել գիշերը և երբ դիմել բժշկի
Ինչու է երեխայի ականջը ցավում, ինչ անել հենց հիմա և գիշերը, երբ կարելի է ականջի կաթիլներ, պե՞տք են արդյոք հակաբիոտիկներ օտիտի դեպքում, ինչ չի կարելի անել և երբ շտապ դիմել բժշկի։

Մրսածություն և գրիպ
Հակավիրուսային դեղեր գրիպի դեմ․ ինչն է իրականում օգնում
Գրիպի դեմ որ հակավիրուսային դեղերն ունեն համոզիչ ապացույցներ, և որոնք՝ ոչ․ համեմատական աղյուսակ Տամիֆլյուի (օսելտամիվիր), Արբիդոլի, Ինգավիրինի, Կագոցելի, Էրգոֆերոնի և ինտերֆերոնների մասին, ում պետք է առաջին օրը դիմել բժշկի և ինչն է օգնում բոլորին։